CE & UKCA Richtsnoer voor Comformiteit van Werkschoenen voor Heren

12/01/2026

Wat ervoor zorgt dat herenschoenen voldoen aan de CE- en UKCA-normen

Tijdens mijn zes jaar als consultant voor arbeidsplaatsveiligheid heb ik talloze gevallen meegemaakt waarin niet-conforme werkschoenen leidden tot vermijdbare verwondingen en zelfs juridische geschillen voor bedrijven. Een opvallend voorval betrof een productiebedrijf dat werknemers goedkope herenschoenen leverde zonder CE-markering. Een werknemer liep een voetverwonding op door een scherp metalen fragment, en tijdens het onderzoek bleek dat de schoenen niet voldeden aan basisvereisten voor doorstikweerstand. Dit incident zorgde niet alleen voor medische kosten en verlies aan productiviteit, maar ook voor een boete wegens schending van de EU-veiligheidsregelgeving. Later, toen de klant overstapte op CE- en UKCA-conforme werkschoenen, daalden de voetblessures op de werkvloer met 55% binnen een jaar. Deze ervaring heeft duidelijk gemaakt: begrip hebben van wat herenschoenen conform deze normen maakt, is niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een fundamentele bescherming voor werknemers en bedrijven.

CE en UKCA-normen: Kernvereisten voor Mannen werklaarzen

CE- en UKCA-markeringen zijn verplichte certificeringen voor herenschoenen die respectievelijk in de EU en het VK worden verkocht, en waarborgen dat zij voldoen aan strenge gezondheids- en veiligheidseisen. Hoewel beide normen veel overeenkomsten vertonen, hebben ze ook verschillende regelgevingskaders. De kernvereisten die conformiteit definiëren, vallen onder drie belangrijke categorieën.

Beschermende prestatie-eisen

Zowel de CE- als de UKCA-normen vereisen dat herenschoenen gerichte bescherming bieden op basis van hun beoogde gebruik, zoals gespecificeerd in de EN ISO 20345:2011-norm (de wereldwijde referentienorm voor veiligheidsschoeisel). Belangrijke beschermende eisen zijn:

Neusbescherming: Stootveiligheid (bestand tegen een kracht van 200 J, gelijkwaardig aan een gewicht van 20 kg dat vanaf 1 m valt) en drukweerstand (in staat om 15 kN aan druk te weerstaan) voor stalen of composietneuzen. Dit is een basiseis voor de meeste industriële, bouw- en magazijnfuncties.
Prikweerstand: Ingebouwde stalen of composiet tussenzoolplaten die voorkomen dat scherpe voorwerpen (zoals spijkers, glasscherven of metalen fragmenten) door de zool heen dringen. De norm vereist weerstand tegen een prikkracht van 1100 N.
Glijweerstand: Zolen met een wrijvingscoëfficiënt van ≥0,5 op natte en olieachtige oppervlakken, getest volgens EN ISO 13287. Dit is essentieel voor werkomgevingen zoals fabrieken, keukens en buitense bouwplaatsen.
Aanvullende bescherming: Voor gespecialiseerde functies kunnen normen chemische weerstand vereisen (voor de olie- en gasindustrie), elektrische isolatie (voor elektriciens) of hittebestendigheid (voor gieterijarbeiders).

Materiaal- en productienormen

Conforme herenschoenen moeten gemaakt zijn van hoogwaardige, veilige materialen en onderworpen zijn aan strenge productiecontroles. Zowel CE- als UKCA-normen verbieden het gebruik van schadelijke stoffen zoals lood, cadmium en bepaalde ftalaten. Belangrijke eisen voor materiaal en productie zijn:

Bovenmaterialen: Duurzame, ademende materialen (zoals volbloed leer of versterkte synthetische mengsels) die bestand zijn tegen slijtage en scheuren. Leermaterialen moeten voldoen aan de EU REACH-verordeningen voor chemische veiligheid.
Zoolmaterialen: Hoogwaardige rubber, polyurethaan (PU) of thermoplastisch polyurethaan (TPU) die flexibiliteit en beschermende eigenschappen behouden bij extreme temperaturen (-20°C tot 55°C voor de meeste omgevingen).
Stikken en constructie: Veilige stiksels zonder losse draadjes of zwakke plekken, zodat de schoen onder zware belasting intact blijft. Gelijmde onderdelen moeten sterk aan elkaar vastzitten om scheiding te voorkomen.

Test- en certificeringsprocessen

Geen herenschoen kan het CE- of UKCA-keurmerk dragen zonder dat deze is getest door een geaccrediteerde laboratorium via derden. Voor CE-conformiteit moet het laboratorium worden erkend door een EU-aangemelde instantie; voor UKCA moet het worden goedgekeurd door de Medicines and Healthcare products Regulatory Agency (MHRA) van het Verenigd Koninkrijk of een aangewezen, in het VK erkende instantie. De tests omvatten alle eisen met betrekking tot beschermende prestaties, materiaalveiligheid en duurzaamheid, waarbij er een gedetailleerd testrapport wordt opgesteld ter bevestiging van conformiteit. Fabrikanten moeten ook een technisch dossier bijhouden dat testresultaten, ontwerpspecificaties en productiegegevens bevat, zodat deze kunnen worden geïnspecteerd door de regelgevende autoriteiten.

Auteursachtergrond en expertinzichten

De CE-markering voor werkschoenen wordt geregeld door de EU-verordening inzake persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) (Verordening (EU) 2016/425), die werkschoenen classificeert als PBM-categorie II, wat betekent dat er een certificering door een derde partij vereist is vanwege de aanzienlijke risico's waarvoor ze beschermen. Voor UKCA is het relevante kader de UK PPE Regulations 2018, die sterk overeenkomt met de EU-normen, maar afzonderlijke certificering vereist voor verkoop in het Verenigd Koninkrijk na Brexit.

Branchespecialisten benadrukken het belang van het begrijpen van deze regelgevende nuances. Mark Wilson, senior specialist productconformiteit bij de Safety Footwear Association (SFA) met meer dan 15 jaar ervaring, merkt op: "Veel bedrijven zijn ten onrechte van mening dat CE-conformiteit automatisch ook geschiktheid voor UKCA impliceert, maar dat is niet het geval. Na Brexit vereist UKCA aparte testen en certificering door een in het VK goedgekeurd instantie. Voor herenschoenen betekent dit dat beide markeringen geverifieerd moeten worden wanneer ze in zowel de EU als het VK worden verkocht."

Gegevens van het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk (EU-OSHA) ondersteunen het belang van conform schoeisel: werkplekken waar CE-gecertificeerde veiligheidsschoenen worden gebruikt, melden 40% minder voetgerelateerde ongevallen dan werkplekken die niet-conforme alternatieven gebruiken. Evenzo stelt de Britse Health and Safety Executive (HSE) dat niet-conforme werkschoenen een bijdragende factor zijn in 30% van de voetblessures op de werkplek in het Verenigd Koninkrijk.

Praktische gids voor het verifiëren van conformiteit

Voor bedrijven en werknemers die willen controleren of herens werkschoenen voldoen aan de CE- en UKCA-normen, volgen hier handige verificatietips:

Controleer op geldige markeringen

Echte CE-markering bestaat uit het CE-logo (minimaal 5 mm groot), gevolgd door het viercijferige identificatienummer van het aangemelde orgaan. De UKCA-markering bevat het UKCA-logo en het identificatienummer van het goedgekeurde orgaan in het VK. Beide markeringen moeten permanent afgedrukt of reliëf aangebracht zijn op de schoen (meestal op de insteeklaars, hiel of binnenzool) en niet alleen op de verpakking gedrukt zijn.

Verzoek certificeringsdocumentatie

Vraag bij de aanschaf van werkschoenen aan de leverancier een kopie van de Verklaring van Conformiteit (DoC) en het testrapport. De DoC moet gegevens bevatten over het product, de fabrikant, toepasselijke normen (bijvoorbeeld EN ISO 20345:2011) en het certificeringsorgaan. Vermijd leveranciers die deze documenten niet kunnen verstrekken — zij verkopen waarschijnlijk niet-conforme producten.

Pas schoenen aan op risico's op de werkvloer

Conformiteit is niet 'één maat past iedereen'. Zorg ervoor dat de gecertificeerde beschermende kenmerken van de schoenen overeenkomen met de gevaren op de werkvloer. Elektromonteurs hebben bijvoorbeeld CE/UKCA-gecertificeerde schoenen nodig met elektrische isolatie (geschikt tot 18 kV), terwijl bouwvakkers bescherming voor de neus en doorstikbeveiliging nodig hebben. Controleer het productlabel van de schoen op een code die de beschermende eigenschappen aangeeft (bijvoorbeeld 'SB' voor basisveiligheid, 'S1P' voor oliebestendige zolen en doorstikbeveiliging).

Veelgemaakte fouten bij naleving om te vermijden

Verschillende veelvoorkomende valkuilen kunnen de naleving in gevaar brengen. Een grote fout is het kopen van 'CE/UKCA-achtige' schoenen van niet-gecontroleerde leveranciers; deze schoenen kunnen weliswaar de markeringen hebben, maar zijn niet op de juiste wijze getest. Een andere fout is de veronderstelling dat oude, CE-gecertificeerde schoenen nog steeds conform zijn na ontwerpveranderingen; elke wijziging in materialen of constructie vereist opnieuw certificeren. Daarnaast wordt vaak de belangrijkheid van correct onderhoud over het hoofd gezien: zelfs conforme schoenen verliezen hun beschermende eigenschappen als zolen versleten zijn of neusbeschermers beschadigd zijn, dus regelmatige inspecties en vervanging zijn essentieel.

Conclusie

Heren werkschoenen voldoen aan CE- en UKCA-normen door een combinatie van strikte prestatie-eisen voor bescherming, het gebruik van veilige en duurzame materialen, slagen voor onafhankelijke tests en naleving van regionale regelgeving. Mijn ervaring in arbeidsveiligheid heeft bewezen dat conform schoeisel niet alleen een wettelijke vereiste is, maar ook een cruciale investering in de veiligheid van werknemers, waardoor verwondingen worden verminderd en bedrijven beschermd blijven tegen boetes en reputatieschade.

Gesteund door erkende normen uit de EU en het VK, en ondersteund door experts uit de branche en veiligheidsgegevens, geeft het begrijpen van de belangrijkste aspecten van CE- en UKCA-conformiteit bedrijven en werknemers de mogelijkheid om weloverwogen keuzes te maken. Geef bij de aanschaf van heren werkschoenen prioriteit aan geldige certificering, koppel de beschermende kenmerken aan de risico's op de werkvloer en verifieer de documentatie. Op die manier zorgt u ervoor dat elke stap die wordt gezet, een veilige stap is.